Ciężarówka w rowie, kierowca bez prawa jazdy. Kto odpowiada w firmie?
Najważniejsze w skrócie
- ✓Ciężarówka wpadła do rowu, a prowadzący ją kierowca nie miał prawa jazdy.
- ✓Jeśli pojazdem dysponuje firma, za dopuszczenie do jazdy osoby bez uprawnień odpowiada także ona (art. 96 § 1 Kodeksu wykroczeń), wykroczenie to można popełnić również nieumyślnie (art. 96 § 2 KW).
- ✓Największe ryzyko to regres ubezpieczyciela: AC i NNW mogą zostać wyłączone, a przy OC firma może musieć zwrócić całą wypłaconą kwotę.
Data publikacji: 16.05.2026 · Źródło: TVN24
Co się stało?
Ciężarówka wpadła do rowu, a prowadzący ją kierowca nie miał prawa jazdy, wynika z doniesienia TVN24. Nie podajemy danych osobowych ani szczegółów, których nie ujawniono w doniesieniu prasowym.
Gdy pojazdem ciężarowym dysponuje firma, brak uprawnień kierowcy przestaje być wyłącznie jego prywatną sprawą. To firma dopuszcza konkretną osobę do jazdy, i właśnie ten fakt może przenieść część odpowiedzialności na pracodawcę. Źródło nie precyzuje, czyim pojazdem była ciężarówka, dlatego poniżej opisujemy konsekwencje właściwe dla pojazdów użytkowanych przez firmy. Źródło
Dlaczego to ważne dla firm?
Dla firmy z flotą takie zdarzenie to nie pojedynczy incydent jednego kierowcy, lecz potencjalna odpowiedzialność własna. Kierowca prowadzący pojazd mechaniczny bez uprawnień odpowiada z art. 94 § 1 Kodeksu wykroczeń, grozi mu kara aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny, przy czym od 3 czerwca 2026 r. górny limit tej grzywny podniesiono do 30 000 zł (art. 24 § 1a KW), a jej dolna granica to 1500 zł; sąd obligatoryjnie orzeka też zakaz prowadzenia pojazdów. Jednocześnie pracodawca, właściciel lub dyspozytor, który dopuścił go do jazdy, odpowiada z art. 96 § 1 KW, kara ograniczenia wolności albo grzywny od 1000 do 5000 zł. Co kluczowe, art. 96 § 2 KW przewiduje tę samą karę także za nieumyślne dopuszczenie do jazdy osoby bez uprawnień, odpowiada wtedy dyspozytor pojazdu lub osoba, do której obowiązków to należy, a jeśli jej nie wyznaczono, kierownik jednostki dysponującej pojazdem. Brak wiedzy nie chroni firmy. Ani oświadczenie kierowcy, ani wewnętrzny regulamin nie zwalniają z tej odpowiedzialności. Najboleśniejszy jest jednak wymiar ubezpieczeniowy: AC i NNW standardowo wyłączają odpowiedzialność, gdy kierujący nie miał uprawnień, a przy OC ubezpieczyciel wypłaca poszkodowanym, po czym występuje z regresem o zwrot całej kwoty od sprawcy, przy ciężkich wypadkach to setki tysięcy, a nawet miliony złotych (Aleksander Daszewski, Rzecznik Finansowy). Nieuprawniony kierowca może realnie unieważnić AC firmowego pojazdu. Skala zjawiska nie jest marginalna: w 2025 r. policja zatrzymała 77 875 praw jazdy (dane Policji, podsumowanie BRD 2025).
Co warto zrobić teraz?
- Zweryfikuj uprawnienia każdego kierowcy PRZED dopuszczeniem do jazdy i powtarzaj te kontrole cyklicznie, a nie tylko przy zatrudnieniu, uprawnienia mogą zostać cofnięte w trakcie zatrudnienia, a nieumyślne dopuszczenie do jazdy także jest karalne (art. 96 § 2 KW).
- Nie polegaj wyłącznie na oświadczeniu kierowcy ani na regulaminie wewnętrznym, w świetle art. 96 § 1 KW nie zwalniają one firmy z odpowiedzialności; potrzebne jest sprawdzenie stanu uprawnień w źródle.
- Wprowadź ciągły monitoring uprawnień w bazie CEPiK (np. przez CEPiK.info), aby wychwycić cofnięcie lub zatrzymanie prawa jazdy zanim kierowca wsiądzie za kierownicę.
| Ryzyko | Skutek | Jak ograniczyć |
|---|---|---|
| Dopuszczenie do jazdy kierowcy bez uprawnień (także nieumyślne) | Odpowiedzialność firmy z art. 96 § 1 KW: ograniczenie wolności albo grzywna od 1000 do 5000 zł; art. 96 § 2 KW przewiduje tę samą karę za dopuszczenie nieumyślne | Oświadczenie kierowcy ani regulamin wewnętrzny nie zwalniają pracodawcy; brak wiedzy też nie chroni |
| Wypadek pojazdu firmowego prowadzonego bez uprawnień | AC i NNW standardowo wyłączają odpowiedzialność, brak wypłaty dla firmy | Ochrona z AC może zostać unieważniona niezależnie od opłaconej składki |
| Szkoda wyrządzona osobom trzecim (OC) | Ubezpieczyciel wypłaca poszkodowanym, a potem regres o zwrot całej kwoty od sprawcy, setki tysięcy, nawet miliony zł | Regres dotyczy pełnej wypłaconej kwoty, bez górnego pułapu polisy |
Powiązane artykuły
- Art. 96 KW: odpowiedzialność pracodawcy za brak uprawnień kierowcy
- Monitoring uprawnień kierowców: procedura krok po kroku
- Sprawdzanie uprawnień kierowcy: 3 metody i najlepsza praktyka
FAQ
Kto odpowiada, gdy kierowca ciężarówki nie miał prawa jazdy: tylko on czy także firma?
Kierowca odpowiada zawsze, z art. 94 § 1 Kodeksu wykroczeń grozi mu kara aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny (od 3 czerwca 2026 r. od 1500 do 30 000 zł), a sąd obligatoryjnie orzeka zakaz prowadzenia pojazdów. Jeśli pojazdem dysponuje firma, odpowiada także pracodawca, właściciel lub dyspozytor, który dopuścił go do jazdy, z art. 96 § 1 KW: kara ograniczenia wolności albo grzywny od 1000 do 5000 zł.
Czy oświadczenie kierowcy, że ma ważne uprawnienia, chroni firmę?
Nie. Ani oświadczenie kierowcy, ani wewnętrzny regulamin nie zwalniają pracodawcy z odpowiedzialności z art. 96 § 1 KW. Co więcej, art. 96 § 2 KW przewiduje tę samą karę także za nieumyślne dopuszczenie do jazdy, brak wiedzy nie chroni firmy. Dlatego trzeba realnie i na bieżąco weryfikować stan uprawnień, a nie opierać się na deklaracji.
Jak brak uprawnień kierowcy wpływa na ubezpieczenie firmowego pojazdu?
Bardzo poważnie. AC i NNW standardowo wyłączają odpowiedzialność, gdy kierujący nie miał uprawnień, więc firma może nie dostać wypłaty mimo opłaconej polisy. Przy OC ubezpieczyciel wypłaca poszkodowanym, a następnie występuje z regresem o zwrot całej kwoty od sprawcy, przy ciężkich wypadkach mogą to być setki tysięcy, a nawet miliony złotych.